izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Bumbulaşıq sözü Azərbaycan dilində çox çirkli, tamamilə bulaşıq və kirli olan şeyləri ifadə edir. Sadəcə "çirkli" sözündən daha güclü və təsviri bir ifadədir, çirkliliyin dərəcəsini və görünüşünün iyrəncliyini vurğulayır. Mətndə verilən misallar da bu fikri təsdiq edir: "Sübh yerindən duracaq mal kimi; Ağzı-burnu bumbulaşıq yal kimi". Bu misallar bumbulaşığın həm canlı varlıqlara (mal), həm də cansız əşyalara (yal) aid olmasını göstərir və çirkliliyin nə dərəcədə həddindən artıq olduğunu vurğulayır.

Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "bum" kökündən törədiyini düşünmək olar. "Bum" sözü çoxluq, sıxlıq, qarışıqlıq mənasını verir. "Bumbulaşıq" isə bu "bum" kökündən törəyərək, çoxluq içində olan, qarışıq və bir-birinə yapışmış çirklənməni, həddən artıq kirli və bulaşıq vəziyyəti ifadə edir. Yəni, sadəcə səpələnmiş kir deyil, bir-birinə yapışmış, qatılaşmış və gözü dəyəndə iyrənclik hissi oyadan bir çirklilik vəziyyətidir.

Beləliklə, "bumbulaşıq" sözü, sadəcə leksik mənasından əlavə olaraq, həm də təsviri və emosional yük daşıyır. Bu sözün istifadəsi, çirkliliyin dərəcəsini artırmaqla yanaşı, oxucuya həmin vəziyyətin dəhşətini və iyrəncliyini daha da aydın şəkildə çatdırır. Bu baxımdan, sözün adi "çirkli" sözündən fərqləndirilməsi əhəmiyyətlidir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz