Boyunduruqlatma sözü, "boyunduruqlatmaq" felindən törəmiş bir isimdir. Əsas mənası, bir şeyi və ya birini öz iradəsinə tabe etmək, nəzarət altına almaq, istədiyin kimi yönləndirmək və idarə etmək deməkdir. Bu, fiziki güc tətbiqi ilə, yaxud da təzyiq, təhdid, manipulyasiya və ya digər psixoloji üsullar vasitəsi ilə həyata keçirilə bilər.
Daha geniş mənada boyunduruqlatma, bir şəxs və ya qrupun azadlığını məhdudlaşdırmaq, öz müstəqilliyini itirməsinə səbəb olmaq, onları öz məqsədlərinə xidmət etməyə məcbur etmək kimi də başa düşülə bilər. Bu, siyasi, iqtisadi, sosial və ya hətta şəxsi münasibətlər kontekstində baş verə bilər. Məsələn, bir hökumətin öz xalqını boyunduruqlatması, bir şirkətin işçilərini boyunduruqlatması, və ya bir insanın digər insanı manipulyasiya yolu ilə öz iradəsinə tabe etməsi boyunduruqlatmaya misal ola bilər.
Maraqlı bir tərəfi də odur ki, boyunduruqlatma həm açıq, həm də gizli şəkildə həyata keçirilə bilər. Açıq boyunduruqlatma, fiziki zorakılıq və açıq təhdidlərlə müşahidə olunur. Gizli boyunduruqlatma isə daha mürəkkəbdir və manipulyasiya, təbliğat, yalan məlumatlar və ya emosional şantaj kimi üsullardan istifadə edir. Bu üsullar, qurbanın özünün boyunduruq altına düşdüyünün fərqinə varmmadan baş verir.
Tarix boyu boyunduruqlatma müxtəlif formalarda mövcud olmuş və insanlığa çox böyük zərər vermişdir. Ancaq bu anlayışın dəqiq anlaşılması, özümüzü və başqalarını bu cür təsirlərdən qorumaq üçün vacibdir. Boyunduruqlatmanın müxtəlif üsullarını tanımaq və onlara qarşı mübarizə aparmaq öz müstəqilliyimizi qorumaq və ədalətli bir cəmiyyət qurmaq üçün zəruridir.