Birtəbəqəlilik: İki və ya daha çox qatdan ibarət olmayan, tək bir qatdan, təbəqədən meydana gələn struktur və ya hal. Bu anlayış müxtəlif sahələrdə müxtəlif mənalar kəsb edə bilsə də, ümumi mənası hər zaman sadəlik, bütövlük və tək qatlılıqdır.
Məsələn, geologiyanın torpaqşünaslıq sahəsində birtəbəqəlilik, torpaq profilinin sadəcə bir genetik horizontdan ibarət olmasını bildirir. Belə torpaqlar adətən inkişaf etməmiş və ya gənc olur, çünki müxtəlif təbii proseslərin (məsələn, eroziya, hava şəraiti) təsiri ilə qatlaşma baş verməyib. Bu hal, torpağın məhsuldarlığını və su saxlama qabiliyyətini təsir edə bilər. Bəzi hallarda birtəbəqəli torpaqlar olduqca məhsuldar ola bilsə də, əksər hallarda onların məhdud qalınlığı bitkilərin qidalanma və su təminatını məhdudlaşdırır. Bu cür torpaqlar tez-tez xüsusi becərmə üsullarına ehtiyac duyur.
Birtəbəqəlilik anlayışı yalnız torpaqşünaslıqla məhdudlaşmır. Memarlıqda birtəbəqəli binalar, materialların və ya konstruksiyaların sadəcə bir təbəqədən ibarət olması deməkdir. Bu, bəzən enerji səmərəliliyi və tikinti sürəti baxımından üstünlük təşkil edə bilsə də, bəzən də struktur möhkəmliyi və izolyasiya baxımından çatışmazlıqlar yarada bilər. Ədəbiyyatda isə birtəbəqəlilik üslub və məzmun baxımından sadəliyi, bəlkə də birmənalılığı ifadə edə bilər.
Yekun olaraq, birtəbəqəlilik, müəyyən bir sahədən asılı olaraq, həm üstünlüklər, həm də çatışmazlıqlar təqdim edən bir xüsusiyyətdir. Anlayışın dəqiq mənasını müəyyənləşdirmək üçün kontekstin nəzərə alınması zəruridir.