izahlı lüğət 1 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Binaən sözü köhnə fars dilindən gəlmiş bir qoşma bağlayıcıdır. Müasir Azərbaycan dilində daha az işlənsə də, ədəbiyyatda və rəsmi dillə yazılmış mətnlərdə rast gəlinir. "Görə", "əsasən", "ötrü" mənalarını verir və səbəb-nəticə əlaqəsini ifadə edir.

Binaən sözü, "səbəb olaraq", "nəticədə", "bu səbəbdən" kimi ifadələrlə sinonimdir, ancaq daha formal və biraz da köhnə üslublu bir tona malikdir. Müasir dilin daha canlı və sadə ifadələri ilə müqayisədə, binaən sözü mətnə müəyyən bir ağırlıq və rəsmiyyət qatır. Bu səbəbdən də, rəsmi yazışmalarda, elmi məqalələrdə və ədəbi əsərlərdə daha çox istifadə olunur.

Misal olaraq verilən cümlədə ("Bu gün bir az işim olduğuna binaən mehmanxanaya təxirlə qayıtdım") "binaən" sözü "çünki işim var idi" mənasını verir və cümləyə səbəb-nəticə münasibəti əlavə edir. Sözün köhnəliyi cümləyə müəyyən bir incəlik və zəriflik bəxş edir. Əgər bu cümlədə "çünki" və ya "ona görə" sözləri işlənsəydi, eyni məna çatdırılsa da, üslub bir qədər dəyişərdi.

Qısacası, "binaən" sözü, Azərbaycan dilinin zəngin leksik ehtiyatının bir parçası olaraq, mətnə zəriflik və rəsmiyyət qatmaq üçün istifadə oluna bilər. Ancaq müasir, gündəlik danışıq dilində daha az rast gəlinir və əvəzinə daha sadə sinonimlərdən istifadə edilməsi məsləhət görülür.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz