Bimərifət sözü farsca "bi" (bi-) və ərəbcə "mərifət" sözlərindən əmələ gəlmiş bir birləşmədir. "Bi-" infiksinin mənası "yoxluq", "məhrumluq" və ya "olmamaq"dır. "Mərifət" isə elm, bilik, idrak, anlayış, tanıma və həqiqəti dərk etmə kimi geniş mənaları ehtiva edir. Beləliklə, bimərifət sözünün əsas mənası "mərifətsiz", "biliksiz", "anlayışsız" olmaqdır.
Lüğətlərdə verilən qısa izah sözün yalnız bir tərəfini əks etdirir. Bimərifət sadəcə "biliksizlik" və ya "elmsiz"lik deyil, daha geniş bir məfhumu ifadə edir. Bu, insanın özünü və ətraf aləmini dərk etmək, anlamaq və həqiqəti qavramaq qabiliyyətinin yoxluğunu, düşüncə qabiliyyətinin zəifliyini, əxlaqi prinsiplərdən məhrumluğunu da ifadə edə bilər. Yəni, bimərifət insan yalnız elmi biliklərdən məhrum deyil, həm də mənəvi kamillikdən uzaq, əxlaqsız və dünyagörüşü zəif bir şəxs ola bilər.
Nəzm nümunəsində də qeyd olunduğu kimi ("İnsana şərəfbəxş fəqət elmü hünərdir; Bimərifət adəm canı yox xüşk şəcərdir"), bimərifət insan həyat ağacının quru bir budağı kimi təsvir olunur. Bu, onun həyatda məqsədsiz, quru və faydasız olduğunu vurğulayır. Bimərifətlik yalnız biliksizlik deyil, həm də həyatın mənasını dərk etməmək, özünə və ətraf aləminə qəddar və laeylaqə yanaşmaq deməkdir.
Ümumiyyətlə, bimərifət sözü yalnız biliyin yoxluğunu deyil, daha dərin və çox tərəfli bir mənası olan tarixi kökləri olan bir söz olaraq dəyərləndirilməlidir. Bu, insanın özünü təkmilləşdirməsinin əhəmiyyətini və bilik əldə etməyin zəruriliyini vurgulan bir ifadədir.