Bərhəva (fars. bər + ər. həva) sözü, köhnə Azərbaycan dilində geniş istifadə olunan, lakin müasir dövrdə nadir hallarda rast gəlinən bir termindir. Etimologiyasına nəzər salsaq, farsca "bər" (yaxşı, sağlam, bütöv) və ərəbcə "həva" (hava, boşluq, yoxluq) sözlərinin birləşməsindən əmələ gəlmişdir. Göründüyü kimi, bu iki zidd mənanın birləşməsi paradoksal bir məna yaradır: "yaxşıdan yoxluğa, sağlamdan xarabaya, bütövdən dağıntıya" keçid kimi təfsir edilə bilər.
Lüğətlərdə əsasən "puç etmək, tələf etmək, məhv etmək, havaya sovurmaq" mənalarında izah olunsa da, bərhəva etmək hərəkəti sadəcə fiziki məhv etməkdən daha geniş bir kontekstdə baş verir. Nəinki maddi şeylərin, həmçinin planların, ümidlərin, arzuların, hətta insan münasibətlərinin də bərhəva edilməsi mümkün idi. Məsələn, bir layihənin uğursuzluğa uğraması, bir dostluğun pozulması, bir əməlin puç olması – bütün bunlar bərhəva etmək fiilinin əhatə etdiyi mənalara daxildir. Bu kontekstdə "havaya sovurmaq" ifadəsi daha çox məqsədsiz sərf etmək, əbəs yerə səy göstərmək kimi təfsir edilməlidir.
Bərhəva etmək fiilinin istifadəsi, həm də həmin hərəkətin səbəbkarı tərəfindən nə qədər qəsdən və ya qəsdən olmadan baş verməsindən asılı olmayaraq, nəticənin mənfi və bərbad olduğunu vurğulayır. Beləliklə, "bərhəva" sözü sadəcə fiziki məhv etməkdən daha çox, bir şeyin tam mənasıyla yox olmasına, əhəmiyyətsiz hala düşməsinə işarə edir.
Sözün köhnə və nadir istifadə olunması onu daha da maraqlı edir. Müasir Azərbaycan dilindəki sinonimlərinin (məsələn, məhv etmək, puç etmək, yox etmək) ifadə etmədiyi bir incəlik, bir köhnə mədəniyyət qatını özündə əks etdirir. Ona görə də bərhəva sözünü öyrənmək, Azərbaycan dilinin zəngin leksikasını daha dərindən anlamaq üçün əhəmiyyətlidir.