izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Bərbət (ərəbcədən) – qədim zamanlardan istifadə olunan, udu xatırladan simli çalğı alətidir. Uda bənzəsə də, bərbətin özünəməxsus quruluşu və səsi var idi. Onun tam olaraq necə səsləndiyi barədə dəqiq məlumatlar tarix boyu qorunub saxlanılmasa da, mövcud təsvirlər və qalıqlar əsasında bərbətin bir çox xüsusiyyətlərini təxmin etmək mümkündür.

Bərbətin ölçüsü və forması müxtəlif ola bilərdi. Əsasən, uzun boyunlu və kiçik rezonans qutusuna malik idi. Simləri, ehtimal ki, ipək və ya heyvan bağırsağından hazırlanırdı. Çalğı alətinin səsini dəyişmək üçün müxtəlif üsullardan istifadə olunurdu, məsələn, simlərin dartılma qüvvəsini tənzimləməklə və ya barmaqları simlər üzərində müxtəlif yerlərdə hərəkət etdirməklə.

Bərbət, əsasən, şairlər və musiqiçilər tərəfindən istifadə olunur, şeir oxunuşlarına və musiqi əsərlərinə ahəng qatırdı. Qədim ədəbiyyat əsərlərində bərbət haqqında çoxlu istinadlar tapmaq olar. Bu istinadlar bərbətin həmin dövrlərdə populyar çalğı aləti olduğunu və insanların həyatında mühüm yer tutduğunu göstərir. Həmçinin, bərbət müxtəlif mərasimlər və bayramlarda da istifadə olunurdu.

Müasir dövrdə bərbətin orijinal nümunələri qorunub saxlanılmasa da, tarixi mənbələr və təsvirlər əsasında onun bərpası və tədqiqi davam etdirilir. Bu, qədim Azərbaycan musiqi mədəniyyətinin daha yaxşı başa düşülməsinə və öyrənilməsinə kömək edir. Bərbətin rübab və cəng kimi digər simli çalğı alətləri ilə oxşarlığı olsa da, özünəməxsus səs tembri ilə fərqlənirdi.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz