Bəlgələnmək – köhnə Azərbaycan dilində işlənən bir sözdür və müasir dilin "nişanlanmaq" sözünə sinonimdir. Bu mənada, bəlgələnmək, iki gəncin evlilik niyyətlərini açıq şəkildə bildirmələri, ailə qurmaq üçün rəsmi olaraq razılığa gəlmələri mənasını verir. Bu razılaşma, adətən, ailələr arasında müəyyən ənənələrə və rituallara əsasən qeyd olunurdu.
Lakin bəlgələnmək sözünün daha geniş bir mənası da var. Köklü olaraq "bəlgə" sözündən törəyən bu fel, bir şeyin həddinin, sərhədinin və ya hüdudlarının müəyyən edilməsini, nişanlanmasını, mərzlənməsini bildirir. Bu mənada, əkin sahələrinin və ya digər ərazi vahidlərinin sərhədlərinin müəyyən edilməsi, beləliklə torpaqların qeydiyyata alınması və müdafiəsi üçün istifadə edilərdi. Misal üçün, "Tarlanın sərhədləri diqqətlə bəlgələndi" deyə bilərik.
Maraqlı bir detal odur ki, "bəlgələnmək" sözünün həm şəxsi, həm də cismani mənalarda işlənməsi, onun köhnə Azərbaycan dilindəki çoxşaxəli təbiətini göstərir. Bu, sözün semantik inkişafının zənginliyindən və hətta bəzən mücərrəd mənaları da əhatə etməsindən xəbər verir. Müasir dillərimizdə bu mənaların çoxu "nişanlamaq", "mərz çəkmək", "hüdud müəyyən etmək" kimi ifadələrlə ifadə olunur, amma "bəlgələnmək" sözü, tarixi və mədəni kontekstini qoruyaraq, öz unikal təbiətini saxlayır.