Qıymaq
Mənası: "Kəsmək" mənasını verən "qıy" sözü ilə bağlı olaraq, bir şeyi çox incə və diqqətlə kəsmək, parçalamaq, ya da çox qiymətli bir şeyi əsirgəmədən vermək, bəxş etmək mənasında işlənir. Sözün mahiyyətində, bir şeyi kiməsə qıyanda sanki öz boğazından kəsib ona verirsən kimi bir təsəvvür var. Belə ki, "qıymaq" həm fiziki kəsmə, həm də mənəvi olaraq qiymətli bir şeyi vermə, fədakarlıq etmə mənasını da ehtiva edir. Bəzən həm də “paylamaq”, “bölüşmək” mənalarında işlənir.
Mənbəyi: Sözün etimologiyası tam aydın deyil, lakin "qıy" felinin törəməsi olduğu düşünülür. "Qıy" sözünün özü də türk dillərində geniş yayılmış kökdən gəlir və "kəsmək", "parçalamaq" mənalarını verir. Bu mənada, "qıymaq" sözü türk dillərinin qədim təbəqəsinə aid köklərdən törəmiş və zaman keçdikcə məna çalarlarını genişləndirmiş bir sözdür. "Qıymaq" sözünün "boğazdan kəsib vermək" metaforası isə sözün mənasının zamanla necə zənginləşdiyini göstərir.