Qafqaz
Mənası: Qafqaz, Azərbaycanın və bir sıra digər xalqların yaşadığı coğrafi bölgənin adıdır. Tarixən bu bölgənin adı müxtəlif dillərdə müxtəlif formada işlənilib və müxtəlif mənalar daşıyıb. Müasir dövrdə əsasən Qafqaz dağları və bu dağların ətrafındakı əraziləri əhatə edən geniş coğrafi bölgəni ifadə edir.
Mənbəyi: Qafqaz sözünün etimologiyası tam olaraq müəyyənləşdirilməsə də, bir çox alimlər tərəfindən müxtəlif nəzəriyyələr irəli sürülmüşdür. Mərhum professor Əbdüləzim Dəmirçizadə Qaf (Qaf dağı) və Kas (Kaspi) sözlərinin qohumluğu haqqında mülahizə söyləmişdir. Bu nəzəriyyəyə əsasən, Qafqaz toponimi Qaf dağı ilə əlaqəli olaraq yaranmış və zamanla dəyişərək indiki formasını almışdır. Digər nəzəriyyələr isə sözün mənşəyini fərqli dillərdən və coğrafi adlardan götürür. Lakin hələ də bu toponimin əsas etimoloji kökü tam aydın deyil və tədqiqatlara ehtiyac duyur. Müxtəlif dillərdəki bənzər adlar və tarixi mənbələr bu mövzunun daha dərindən öyrənilməsini tələb edir.