İrəli
Mənası: Qabağa, önə doğru; irəlidə, qabaqda; gələcək zaman; inkişaf, tərəqqi istiqaməti; məsələn, "İrəli get!", "İrəli addım atmaq", "İrəli baxmaq", "İrəli düşüncə". Həmçinin, bir sıra bədii əsərlərdə "irəli" sözü simvolik mənada, inkişafı, proqressi təmsil edir.
Mənbəyi: Sözün qədim forması "iləri"dir. "İl" hissəsi "alın" sözündəki "al" komponentinin dəyişmiş formasıdır və "qabaq", "ön" mənasını verir. "əri" isə hərəkət bildirən əlavədir. Beləliklə, "iləri" (sonradan "irəli") "qabağa doğru olan hərəkət" mənasını ifadə edir. Sözün formalaşmasında qədim türk dillərindəki "al-" morfeminin təsiri açıqca görünür. Sözün etimologiyası türk dillərinin qədim təbəqəsinə aiddir.